Op weg naar een mondiale vaccinatieplicht?

De betere wereld begint bij jezelf! Toch? Om iets te doen aan tal van mondiale vraagstukken is het zaak eerst het eigen huis op orde te brengen. En dan kan de rest beginnen.

We hebben het in feite over verantwoordelijkheid nemen. Verre van eenvoudig. Kijk maar naar het opvoeden van kinderen.

Zelf hebben mijn lief en ik er drie op de wereld gezet … plus nog een negental tieners getracht vooruit te helpen in het leven. Een ‘gevaarlijke bezigheid’ was dat!

Wat is opvoeden dan? Nou heel veel dingen, zoals: luiers verschonen, een goed gesprek voeren, ondergekotst worden, iets verbieden of juist aanmoedigen, samen lekker eten, scholen bezoeken en docenten spreken, vaccinaties halen en ga zo maar door!

Kortom: als (pleeg)ouder ben je er voor de kleine of minder kleine mens die voor een beperkte tijd aan je is toevertrouwd.

Je draagt zorg voor hun korte en lange termijn geestelijke en lichamelijke gezondheid.

(De eigen koters zijn nu twintigers en op weg naar volledige zelfstandigheid. Zij en wij kunnen niet wachten!)

Dat ‘er zijn’, het zorg dragen voor, het ‘goede’ voorbeeld geven heeft zo zijn gevolgen. Misschien is dat het best te illustreren aan de hand van de vier kardinale deugden:

  1. Prudentia (voorzichtigheid - verstandigheid - wijsheid)
  2. Iustitia (rechtvaardigheid - rechtschapenheid)
  3. Fortitudo (moed - sterkte)
  4. Temperantia (gematigdheid - matigheid - zelfbeheersing)

Deze vier deugden dragen het karakter van opvoeden en volwassen worden/zijn. Zeer terecht heeft de vroege kerk geloof, hoop en liefde toegevoegd aan de klassieke vier deugden. Zoals Augustinus (354 – 430 AD) het zegt:

“… that temperance is love giving itself entirely to that which is loved; fortitude is love readily bearing all things for the sake of the loved object; justice is love serving only the loved object, and therefore ruling rightly; prudence is love distinguishing with sagacity between what hinders it and what helps it.”

Vrij vertaald: zelfbeheersing uit liefde voor de ander; moed die de ander in liefde draagt; gerechtigheid die de ander met liefde dient en daarmee het recht rechtvaardig toepast; wijsheid om in liefde onderscheid te maken tussen datgene wat beklemt en datgene wat bevrijdt.

Eén van de vruchten die mijn lief en ik plukken van het ‘deugden corvee’ is onder andere dat één van onze pleegtieners van weleer, met zijn lief, het op zich hebben genomen om ook pleegkinderen ‘wegwijs’ te maken vanuit hun thuis.

Een voorbeeld doet, in dit geval, goed volgen. Ik neem tien petten af voor hem en zijn lief.

Wat heeft dit alles te maken met vaccinaties?

Het goede voor de ander op het oog hebben heeft ook te maken met de (lange termijn) lichamelijke gezondheid van de kleine en minder kleine mens die aan jouw/mijn zorg is toevertrouwd.

Als vaccinaties daaraan kunnen bijdragen, en dat kan!, is dat een groot goed, zowel voor de persoon in kwestie, als vele anderen die van die vaccinatie indirect profiteren via, bijvoorbeeld, groepsimmuniteit.

Dan doemt de vraag op: dit alles overziend, is een vaccinatieplicht tegen COVID-19, op nationaal niveau, een geëigend instrument?

In het Verenigd Koninkrijk wordt daar met enige zorg over gesproken, hoewel de indicatie niet is dat die plicht op tafel ligt bij politiek en bestuur. In Nederland bestaat overigens ook geen vaccinatieplicht.

Laten we de vraag naar vaccinatieplicht en beiden antwoorden -ja of nee- tegen het ‘deugdenlicht’ houden.

Prudentia -voorzichtigheid, wijsheid- staat precies ter discussie in de overweging van een vaccinatieplicht. Wat is hier wijsheid? Hoever gaat de macht van bestuur ten gunste van de volksgezondheid?

En: is de volksgezondheid gebaat bij een COVID-19 vaccinatieprogramma? Hoeveel onderzoek, en daarmee tijd, is nodig om een ‘veilig’ vaccin op de markt te brengen?

Nee, het gaat hier niet over absolute veiligheid. Die bestaat niet, ook als het gaat over vaccins of welke andere medische technologie dan ook.

In onze tijd lijkt voorzorg hier een toepasbaar instrument. Maar op welke manier dan? Laat ik mijzelf eens citeren (nadruk toegevoegd):

“There are two primary reasons put forward why we should be precautionary under conditions of uncertainty. … we have to acknowledge … that, first, unforeseen consequences always follow from our actions and second, we need to acknowledge the vulnerability of the global ecosystems and human society. New technologies need to be treated as a potential threat and can only be approved after extensive research and careful deliberation. As the study Late Lessons from Early Warnings: the Precautionary Principle 1896-2000 from the European Environment Agency (EEA) states about new technology: ‘their very novelty might be taken as a warning sign’.”

We zitten dus in deze kwestie aan twee kanten klem met voorzorg. Uit voorzorg zo snel mogelijk vaccineren op een zo groot mogelijke schaal, wellicht met een wettelijke verplichting, brengt niet geringe risico’s met zich mee die ik eerder heb besproken:

… ons immuunsysteem kan ook de mist in gaan. Een toenemend aantal artikelen bespreken het probleem van immune enhancement: door vaccinatie of een eerste (milde) infectie wordt bij herinfectie de patient juist heel erg ziek in plaats van dat het virus snel wordt opgeruimd (wat je zou verwachten).”

Maar, uit voorzorg niet vaccineren omdat bepaalde risico’s nog onvoldoende in kaart zijn gebracht - let wel: het klassieke voorzorg perspectief - kent de risico’s van herhaalde infectiegolven met ziekte en dood tot gevolg voor sommigen.

Iustitia -rechtvaardigheid - rechtschapenheid- geeft richting aan wet- en regelgeving die het goede voor mensen op het oog heeft. In het licht van iustitia lijkt een vaccinatieplicht simpelweg niet op zijn plaats.

Waarom niet? Omdat het mensen dwingt ‘gezond’ te blijven zoals voorgeschreven door de Staat. Maar deze, door een toekomstige COVID19 vaccinatie-geïnduceerde, ‘gezondheid’ is allerminst gegarandeerd. Dat zullen we moeten afwachten met bijvoorbeeld en stapsgewijze introductie en een scherpe blik op eventuele bijwerkingen (bij herinfectie).

Afsluitend, de coronacrisis legt ons minimalistische perspectief van ons eigen bestaan pijnlijk bloot. Zoals ik eerder in een blogpost opmerkte onder verwijzing naar Harry Potter and the Order of the Phoenix (nadruk toegevoegd):

De ironie wil dat in onze onafhankelijkheidsdrift van God en gebod, we niet meer dan slaafse volgers zijn geworden van een seculiere Staat die ‘weet wat goed voor ons is’.

We staan in feite met lege handen: het leven moet koste wat kost zo lang mogelijk gecontinueerd worden en wel zo gezond mogelijk. Dat het leven veel groter is dan dat zijn we, willens en wetens, ‘vergeten’.”

“There is nothing worse than death, Dumbledore!” snarled Voldemort. “You are quite wrong,” said Dumbledore, still closing in upon Voldemort and speaking as lightly as though they were discussing the matter over drinks. Harry felt scared to see him walking along, undefended, shieldless. He wanted to cry out a warning, but his headless guard kept shunting him backward toward the wall, blocking his every attempt to get out from behind it. “Indeed, your failure to understand that there are things much worse than death has always been your greatest weakness —”

We hebben temperantia -zelfbeheersing- en fortitudo -moed- meer dan nodig om datgene wat onder andere in Matteüs staat vermeld echt te kunnen omarmen, vooral in het licht van een consequente bedreiging van onze gezondheid:

“Vraag je dus niet bezorgd af: Wat zullen we eten? Wat zullen we drinken? Wat zullen we aantrekken? … Zoek eerst het Koninkrijk van God en zijn gerechtigheid, dan krijg je dat alles erbij. Maak je dus niet bezorgd over de dag van morgen, want de dag van morgen zal zich wel bezorgd maken over zichzelf. Iedere dag heeft genoeg aan zijn eigen kwaad.”


© 2019. All rights reserved.